مسئولیت های اجتماعی شرکتی، از حقیقت تا واقعیت شورای راهبردی منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی از 1401 تا 1403)
تعریف عملیاتی مسئولیت های اجتماعی شرکتی
مسئولیت های اجتماعی شرکتی، از حقیقت تا واقعیت شورای راهبردی منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی از 1401 تا 1403)
قسمت ششم ، یادداشت :دکتر پیام برزگر مدیرعامل سابق سازمان منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی بندرماهشهر
تعریف عملیاتی مسئولیت های اجتماعی شرکتی
مفهوم مسئولیت اجتماعی شرکت، در دهه 1950 در ادبیات آکادمیک مورد بحث قرار گرفت و در اوایل دهه 1960 مباحث نظری درباره حسابداری مسئولیت اجتماعی شرکت توسط پژوهشگران مطرح شد؛ به مرور در دهه 1970 زمانی که فعالان محیط زیست، مدافعان حقوق مصرف کننده، انجمن های حقوق بشر و نمایندگان رسانه ها خواستار پاسخگویی اجتماعی شرکت ها بودند، به طور جدی تر نمود پیدا کرده، انجمن حسابداری آمریکا جهت بررسی موانع و مشکالت مربوط به فرآیند اندازه گیری و گزارشگری و فشار سازمان های هوادار محیط زیست و حقوق بشر در کشورهای صنعتی خواستار تدوین استانداردهایی در رابطه با حسابداری مسئولیت اجتماعی شرکت شدند.
در دهه 1980 این تعاریف اولیه کمتر توسعه یافت و بیشتر محققان بر تحقیقات و چارچوب های جایگزین تمرکز نمودند. پس از آن، در دهه 1990 مفهوم مسئولیت اجتماعی شرکتها با تئوریهای جدیدی همچون تئوری ذینفعان، تئوری اخلاق کسب وکار و شهروندی شرکت توسعه بیشتری یافت و تحت عنوان مسئولیت اجتماعی شرکتی(CSR) به عنوان یك مجموعه جامع از سیاست ها، شیوه ها، فرآیندهای تصمیم گیری و مسئولیت های اقدامات فعلی، گذشته و آتی در نظر گرفته شد. در ایران نیز سیر تکاملی مسئولیت اجتماعی شرکت ها، با سه دهه تأخیر برای اولین بار در سال 1372 مطرح گردید. به تدریج شرکتها موظف شدند به مقولاتی همچون مسئولیت در قبال کارکنان، مصرف کنندگان و جامعه توجه کنند و در برنامه ها و فعالیت های خود منافع این گروه از ذینفعان را لحاظ نمایند . از دهه 1390 نیز شرکت های بورسی ملزم به گزارشگری اقدامات خود در حوزه مسئولیتهای اجتماعی در کنار سایر گزارش های تکلیفی سازمان بورس گردیدند.
این موارد گاهی حتی موجودیت، مشروعیت و تداوم فعالیت شرکتها را به خطر می اندازد، به طوری که امروزه حوادثی نظیر مرگ کارکنان در اثر عوامل مربوط به اشتغال، آلودگی اجتماعی و محیطی ناشی از فعالیت های شرکتها و عدم رعایت نکات ایمنی حین فعالیت، که در شرکتها رخ می دهد، منجر به تحمیل هزینه های هنگفتی به شرکت ها می شود.
امیدواریم مسئولیتپذیری اجتماعی در کشور به ارزشی نهادینه تبدیل شود و سازمانها با رعایت اخلاق حرفهای و مسئولیت اجتماعی، در مسیر توسعه پایدار حرکت کنند.
در قسمت های بعدی به ارائه تعاریف و رویکردهای مختلف در حوزه مسئولیت اجتماعی شرکتی خواهیم پرداخت.
